2009 öngörüleri
Tüm dünya muammalı bir ekonomik buhran ile boğuşurken yeni bir yıl başlıyor. Sektörümüzde yeni yılda olmasını beklediğimiz bazı şeyleri paylaşmak istedik. Neredeyse tamamı kötümser ama unutmayaın ki böyle kritik günlerde yapılacak doğru hamleler ile çok daha iyi şeyler başarmak mümkündür. Umarım 2009 beklenenin aksine çok verimli, huzurlu ve ufuk açıcı bir yıl olarak geçer.
2009’da icat ve yenilik terimleri kapsamında daha az şey göreceğiz. Büyük şirketler bu yıl daha tutucu davranacak nakitlerini harcamamaya çalışacak, yalnızca ROI’ı yüksek projelere yatırım yapılacak.
VC yatırımları neredeyse tamamen kuruyacak, Internet reklamcılığının düşüşünden dolayı, VC şirketleri geçtiğimiz yıllarda yaptıkları yatırımların buharlaşmasını izleyecek. Bir çok startup yok olacak.
Nakitlerin azalmasıyla devralmalar duracak, VC’ler büyük ekonomik bunalıma girecek. Bir kenarda ayrılmış nakiti olan firmalar (geleni önceden görebilmiş olanlar), zor duruma düşen startup’lardan markalar ve ürünleri üç beş kuruşa alacak.
İnsanlar, startup’lar kapandıkça hosted web 2.0 yazılımlarını kullanmak konusunda daha da dikkatli olmaya başlayacaklar. Yok olan startup’larla birlikte verilerinide kaybetince, verilerini daha iyi nasıl koruyacaklarını zor yoldan öğrenmiş olacaklar.
Hizmet olarak yazılım servislerine (SaaS – Software as a Service) yapılan yatırımlar karlı hale gelecek. Müşteriler yazılımlara deve yüküyle para harcayıp, ekipmanlar alıp sonra da bakım için para sarf etmektense aylık küçük ücretler ödemeyi tercih edecekler. Mülkiyet temelli model çok sermaye gerektiriyor ve artık sermaye gerçekten pahallı.
Düşük maliyetli birlikte çalışma çözümleri çok revaçta olacak. Tüm şirketler yol masraflarına para harcamaktansa birlikte çalışma teknolojileri ile uzaktan bir araya gelmek isteyecekler. Ama gerçekten ucuz olan birlkte çalışma çözümleri iş yapacak, dünyalar kadar para harcanması gerekenler bir yere gelemeyecekler.
Cloud Computing savaşları gerçekten başlayacak. Her teknoloji şirketi boşta duran donanımlarını kullanmanın bir yolu olarak cloud çözümleri sunacaklar. Savaşın iki büyük oyuncusu Microsoft ve Amazon olacak ve 2009’un sonuna kadar birisi açık ara liderliği eline alacak. Cloud Computing’in gerçekten önemli olduğunu düşünüyorum, bu konuyla ilgili ilerleyen günlerde biraz daha kelam etmeliyiz.
Dünya genelindeki Internet penetrasyonu durgunluk yaşayacak, hatta belki bir miktar düşüşe bile geçecek. Düşük gelir diliminde bulunan tüketiciler bilgisayarları ve Internet servisine para ayıramayacak, bir çok kişi kablo tv veya digiturk hizmetindense malesef Internet erişimini kesmeye karar verecek.
İnsanlar donanımlarını gerçekten mecburlarsa değiştirecekler, bundan dolayı mobil el cihazları pazarı kısmen çökecek. Yeni bir telefon için kuyruklar oluşturmaktansa ellerinde çalışır durumda olan cihazları ile yetinecekler. Donanım üreticileri büyük zorluklar çekecek.
Internet reklamcılığı duvara fena toslayacak. Reklamcılık artık yalnızca kişileri ihtiyaçları ile buluşturabildiğinde de değeli olacak. Daha az ihtiyaç, daha az ürün olacak ve ürünlere ve reklama daha az para harcanacak.
Google daha çok para kazanmak ve elbette reklam alanada kazandırmak (!) için her yere rahatsız edici reklamları konduracak. Bunun vahim sonucu olarak reklam engelleyen yazılımları kullananların sayısı artacak, zaten can çekişen Internet reklamcılığı bir de buradan darbe yiyecek.
Reklam oranları düştükçe ve karlar yerlerde süründükçe FaceBook kendisin aktif olarak pazarlamaya başlayacak. 1 Milyar dolarlık adam Mark Zuckerberg’in balonu sönecek.
Müzik sektörü DRM’den vazgeçme eyilimine devam edecek ve yıl içerisinde daha çok kopya korumasız müziğe ulaşacağız.
2009 Büyük ekranlarda çalışan uygulamaların yılı olacak. Plazma TV’ler, LCD TV’ler oturma odalarımızdaki yerlerini aldılar, artık bu TV’leri farklı farklı kullanıyor olacağız, oyunlar, web videoları, filmler, vb.
Duvar bilgisayarları büyük ilgi görecek. CNN’den John King’in seçimler sırasında kulladığı multi-touch duvar bilgisayarını hatırlıyorsunuzdur. Bu ekranlar bu yıl içerisinde şirketlerin konferans odalarındaki yerlerini bularak, birlikte çalışma alışkanlıklarımızı değiştirecekler. (John King Multi-Touch Video Wall)
IPTV yükselişe geçecek. Podcasting ve IPTV networkleri ilk başladıkları zaman bu işlerin bir yere ulaşacağına pek kimse inanmıyordu. Zamanla gerçekten izlenmeye değer içerikler üretilmeye başlandı ve az olsa bile bir reklam kazancı elde edilmeye başlandı. Para akışıyla beraber daha iyi showlar yapılmaya ve daha çok para akışı olmaya başladı. Revision3, ChannelFlip ve Türkiyeden Televidyon gibi örnekler önemli başarılara imza attılar. 2009’da çok daha iyi showlar, daha fazla reklam verenle buluşacak.
Minik bilgisayarlar / Netbook’lar çok revaçta olacak. HP’nin mini’si şu an bile çok çarpıcı satış rakamlarına ulaştı, Dell’de bu pazara giriyor. Bu hafif ve ucuz bilgisayarlar yakında en çok kullanılan bilgisayarlar olacaklar. Bu yıl içinde üreticiler toplam 18 milyon kadar satmış olacaklar. 2009 için 36 – 38 milyon kadar satış bekleniyor.
2009 Apple için oldukça zor geçecek, Apple ürünleri genel olarak marka ve caka satmak üzerine kurulu, marka ve daha fiyakalı görünme ihtiyacı 2009 yılında çok azalacak. Rekabetçi kalabilmek için fiyat indirimine girmek zorunda kalacaklar bu da marjları için iyi olmayacak. Ama bu hareket ile Pazar paylarını %2 civarında yükseltebilecekler.
Microsoft Windows 7’yi yayınlayacak. PC satışları düşeceğinden ve güncellemek için para harcamak isteyen kişilerin sayısı çok az olacağından dolayı ürün Microsoft için iyi bir işletim sistemi olduğu halde büyük finansal başarısızlık olacak. Microsoft hisseleri çok düşecek. Ama elbette gönül ilk yarı düşen PC satışlarının 3. çeyrekte çıkan (gecikmezse) Windows 7’nin katalizörlüğü ile yükselmesi ve teknoloji ekonomisinin toparlanmasına katkıda bulunmasını ister.
Marka değeri ve kullanıcı kitlesinden dolayı Yahoo! satın alınacak. Büyük olasılıkla Microsoft yeniden masaya oturacak ve 31$ olan ilk teklifin oldukça altına bir rakam ile satış gerçekleşecek. Tamamına almasa bile en azından reklam – arama işlerini alacak. Yahoo!’yu yeni CEO’su da Asya’daki yatırımları da (Yahoo! Japan – Alibaba) kurtarabilecekmiş gibi görünmüyor. Eğer Internet reklam oranları stabilize olursa büyük trafiğinden dolayı paçayı kurtarabilir ama oranların rahata ereceğini hiç sanmıyorum.
Twitter satın alınacak, önceki değeri düşünülürse gerçekten çok ucuza kapatılacak. Bir birleşmiş iletişim platformuna entegre edilecek. Entegre edilecek çünkü kurucuları devamlılığı için para harcayamazlarsa tek başına yaşayabilir bir şirket değil.
Web Analiz pazarı Google, Yahoo! ve yakında Mircosoft’un ücretsiz uygulamaları ve WebTrends ve Omniture gibi özellik bakımından zengin seçenekler arasında bölünürken, 2009’da bu pazarda mobil ve multimedia aktivitelerini ölçümlemek bir zorunlu özellikler haline gelecek.
Mobil Internet Pazar payını büyütecek. Web’de dolaşmak için laptop veya desktoplara göre çok ucuz bir çözüm olan her ne kadar Adobe Flash desteği olmasada iPhone buna güzel bir örnek. Yeni jenerasyon Internet kullanıcıları webi bilgisayarlarından kullanmaktansa telefonlarından kullanmayı tercihedecekler. Mobil ortam artık ana ortamımız olacak.
Yeni cep telefonları için uygulamalar altın çağına doğru yükselişe geçecek. Milyarlarca download’lar yapılacak. Düşük maliyet ve yüksek sayıda kişiye ulaşımından dolayı telefon uygulamaları içine verilen reklamlar mevcut mobil reklamcılığın yerini alma potansiyeline sahip olacak.
Linux daha da yaygınlaşacak. Google Android, Ubuntu Mobile, Asus’un yeni EEE PC’si Linux ile çalışıyor. Tüm bunlar Linuxun yakında çevremizdeki cihazlarda çalışmaya başlayacağını gösteriyor. Elbette zaten çalışıyordu ama işletim sistemi Pazar payından bahsediyoruz. Bu güne kadar denemediyseniz yerli ürünümüz Pardus’u mutlaka denemenizi tavsiye ederim. Hem Türk malı hemde ücretsiz.
Avrupa 4G‘ye geçecek. Eh bizde 3G kullanmaya başlıyacağız. Eski teknoloiyi birilerinin alması lazım değil mi 
Uzun yıllardır üzerinde çalışılan ses tanıma işi sonunda doğru düzgün çalışmaya başlayacak.
Bağlı veri , veri entegrasyonu problemi için çok mükemmel bir çözüm olduğundan dolayı şirketlere ilk adaptasyonunu yaşayacak. Ancak içinde bulunduğumuz ekonomik şartlardan dolayı bu adaptasyon 2009 içerisinde gerçekleşemeyecek. Semantic ancak 2010’un başlarında ana teknoloji halini alabilecek. Semantic Web üzerinde gerçekten büyük önem ile durmamız gereken bir konu.
Ajax Web geliştirmedeki hakimiyetini (Flash ve diğerleri kan kaybederken) devam ettirecek. Dokunmatik ekranların doğasından dolayı ve Harita-temelli servisler ve ölçeklenebilir 3-D alanların simule edildiği sanal dünya tipi uygulamaları giderek hızla daha çok göreceğimizden dolayı Ajax yoluna emin adımlarla devam edecek. Flash, AIR, Silverlight ve JavaFX’in uzun vadede başarısı pek tartışılır hale gelmiş durumda.
